دوید اسمالینگ: نقاشی‌های روغنی که ظرافت را به اضطراب تبدیل می‌کند

وقتی اولین بار به آثار دوید اسمالینگ نگاه می‌کنید، گویی وارد خانه‌ای مرفه و پر از تجملات شده‌اید. این هنرمند متولد جامائیکا، تاتوین‌ها (تخت‌های فنری)، مرواریدها و سازهای موسیقی را با ظرافت بی‌نظیر روی بوم می‌آورد. اما تنها با نگاه دقیق‌تر، ناهماهنگی‌هایی که در دل این صحنه‌های درخشان پنهان شده‌اند، آشکار می‌شوند.

تجملاتی که دست‌برند ندارند

دنیای نقاشی‌های اسمالینگ شبیه یک مهمانی شام لوکس است؛ شمع‌ها روشن‌اند، فلزات گرانبها در می‌درخشند و روی میز به جای غذا، تخت‌های مرتب شده قرار دارند. در اثری به نام تشویق درجا (Standing Ovation)، پرده‌های طلایی پشت یک هورن فرانسوی، ترومبت و یک شمعدان‌دار بسته‌شده با روبن صورتی دیده می‌شود که مرواریدها حول آن‌ها پیچیده و آویزان شده‌اند. این ترکیب‌بندی‌ها همزمان وسوسه‌کننده‌اند و در عین حال حس ناخوشایند و مبهمی را در ذهن برمی‌انگیزند.

از ریاضی کاربردی تا هنر معاصر

• پس‌زمینه علمی: اسمالینگ در ۱۸ سالگی به ایالات متحده مهاجرت کرد، ریاضی کاربردی در ییل تحصیل کرد و دکترای خود را از هاروارد دریافت نمود.
• رویکرد ترکیبی: او معتقد است تفکر ساختاری، نگاه دقیق و هوش فیزیکی رنگ روغنی در استودیو با هم می‌آمیزند تا اثری متولد شود.
• مبانی هنری: ریشه‌های هنری او در شیوه‌های مانی‌ریسم، نقاشی فламندر اولیه و نقاشی‌های طبیعت‌دوم هلندی و فلاندری نهفته است؛ جایی که یک پوست لیمو یا شمع روشن، بار اخلاقی داشت.

تقابل: دراماتیزه کردن ضدتضادهای پنهان

اسمالینگ معمولاً کار خود را با یک تضاد آغاز می‌کند: زیبایی و ناراحتی، تجمل و ممانعت، دعوت و اجبار. او اشیاء عادی مانند صدف، بشقاب، حتی حلزون‌ها را به طور غریب بازتعریف می‌کند تا مفهومی درباره طبقه، جنسیت، میل، آسیب‌پذیری و زمان منتقل کند. جابه‌جایی بین فرهنگ‌ها و دنیاهای اجتماعی، به او این امکان را داده است تا «کدهای ناگفته‌ای که تعلق‌ورزی را کنترل می‌کنند» را بشناسد.

خلاقیت مهندسی‌شده و حساسیت پنهان

پیش از خلق هر نقاشی، اسمالینگ پلان‌های دقیق، مانتاژهای مرجعی و مطالعات دیجیتال و تست رنگ انجام می‌دهد. او تصویر را در چندین لایه نامرکوب و نیمه‌شفاف روی چوب می‌سازد. این فرآیند مانند مهندسی است، اما رنگ روغنی با زمان خشک شدن و مقاومت ذاتی خود، شکاف جالبی بین کنترل کامل و کشف غافلگیرانه ایجاد می‌کند.

در آثار اخیر مانند تعلّق و کورس تکمیلی، تخت‌ها نه تنها به عنوان محل استراحت، بلکه به عنوان معبد یا نماد یادبود عمل می‌کنند. چین‌وچین‌های دقیق تاتوین، نور شمع را شکسته و وارونه می‌کنند و حس رازآمیزی را به اثر می‌بخشند. حتی درون‌ریز موم شمع، اشاره‌ای رمزآلود به داستان سراید و نخود است؛ جایی که یک چیز کوچک و بی‌اهمیت، پشت برجی از امکانات پنهان شده باشد.

گام بعدی: ترکیب حکاکی‌های رنسانس با چاپ دیجیتال

اسمالینگ در حال توسعه روشی جدید است که هوشیاری ابزار حکاکی روی مس (Burin) را جزئی به ماشین منتقل می‌کند. الهام‌گیری از خط‌های متراکم و کشسان آلبرت دولرر، هدف او بازتعریف‌سازی «جنسیت، غریب‌نمایی و تنش اخلاقی» رنسانس شمالی از طریق فرآیندهایی است که هنرمندان آن دوران تصورشان هم نمی‌شد. این نقاشی‌ها خیلی زود در نمایشگاه شخصی دوم او در بروکسل قابل مشاهده خواهد بود، جایی که مخاطب را با چالش‌های دیداری روبرو می‌کند که آشنایی‌ها را «برق‌آلود» و حساسیت‌ها را نسبت به انحراف‌های پنهان‌شده در سطح اشیاء عمیق‌تر می‌کنند.